VLABEL introduceert le droit à l’erreur
Ook op Vlaams niveau wordt gewerkt aan een milder boetebeleid door Minister van financiën Ben Weyts. De Vlaamse Belastingdienst (VLABEL) heeft evenwel niet gewacht en publiceerde op 2 december 2025 het administratief standpunt ‘SP 25012 – Fiscaal recht op billijkheid – verbeteringen aan aangifte van nalatenschap’. Met deze administratieve visie introduceert de Vlaamse Belastingdienst het beginsel van le droit à l’erreur, oftewel het recht op billijkheid, in het kader van de erfbelasting.
Recht op billijkheid binnen de erfbelasting
VLABEL verduidelijkt in het standpunt dat er gestreefd wordt naar een klantvriendelijke en menselijke toepassing van de fiscale regelgeving. Zo geeft VLABEL in de omzendbrief aan dat het niet de bedoeling is om bij de minste overtreding of onvolkomenheid automatisch zware boetes of belastingverhogingen op te leggen. VLABEL wil namelijk de boetes verhinderen en verminderen, door in de eerste plaats op te treden als helpende fiscus. Wanneer vergissingen worden vastgesteld, zal VLABEL in eerste instantie een voorstel van remediëring voorleggen of een verzoek tot het aanleveren van bijkomende informatie meegegeven. Vervolgens heeft de belastingplichtige een termijn van 14 dagen om te reageren. Wanneer de belastingplichtige hier tijdig en correct op ingaat zal er geen belastingverhoging meer volgen.
Voorbeelden van vergissingen
VLABEL stelde hiertoe een niet-limitatieve en niet-bindende lijst op met voorbeelden van dergelijke vergissingen[1]:
- Het aangeven van een goed als behorend tot het eigen vermogen in plaats van behorend tot het gemeenschappelijk vermogen en omgekeerd een onjuist aandeel van een onroerend goed wordt vermeld als toebehorend aan het gemeenschappelijk vermogen;
- Inversie van cijfers in tegoeden van bankrekeningen;
- Ontbreken van stukken tot bewijs van het passief van de nalatenschap;
- Ontbreken van handtekeningen op een gezamenlijke aangifte;
- Inboedel wordt aangegeven voor de verzekerde waarde in plaats van voor de venale waarde;
- Een onjuist bedrag van een bankrekening;
- Een pro memorie vermelding;
- Onduidelijkheid in de aangifte aangaande een begrafenisverzekering;
- Onduidelijkheid in de aangifte inzake inkorting;
- Een niet-geregistreerde schenking wordt aangegeven als geregistreerde schenking of omgekeerd.
Een belangrijke stap naar een vergevingsgezinde fiscaliteit
De recente aanpassingen op zowel federaal als Vlaams niveau illustreren dat de fiscus steeds meer kiest voor een vergevingsgezinde benadering. Dit is vooral een belangrijke stap in de goede richting bij complexe en emotioneel beladen situaties, zoals vaak bij erfbelasting, waar aangiften vaak worden ingediend in tijden van rouw of persoonlijke druk. De regeling biedt in zulke gevallen ruimte voor een menselijke aanpak zonder dat directe sancties worden opgelegd.
Eva Janssens, fiscalist bij Pareto NV
18 december 2025
[1] Vlabel standpunt 25012